Het Rijksvastgoedbedrijf beheert een van de grootste vastgoedportefeuilles van Nederland. Wie voor de overheid wil bouwen, renoveren, onderhouden of beheren, krijgt steeds vaker met harde eisen voor zero-emissie-uitvoer te maken. Dat geldt ook voor ontwerpers en architecten. Noah Baars, programmamanager schoon en emissieloos bouwen bij het Rijksvastgoedbedrijf, legt uit hoe die ambitie in de praktijk uitwerkt, waar de knelpunten zitten en wat dat betekent voor de bouw- en installatiesector.

Huishoudens en bedrijven die aardgas blijven gebruiken, gaan de komende 25 jaar steeds meer betalen voor het transport ervan. In 2050 kunnen die kosten volgens de Autoriteit Consument & Markt (ACM) tot vier keer zo hoog zijn als nu. Huishoudens met een gasketel of een hybride warmtepomp kunnen daardoor met een fors hogere energierekening te maken krijgen. Overstappen op een all-electric warmtepomp voorkomt die stijgende gaskosten, maar is volgens de ACM niet voor iedereen mogelijk.

Warmtepompen worden in 2029 genormeerd, zo staat in het coalitieakkoord van de huidige regering beknopt verwoord. Het is nu een half jaar geleden dat dit akkoord werd gepresenteerd, en de vraag rijst hoe het eigenlijk met de uitwerking ervan gaat en wat de plannen gaan betekenen voor woningeigenaren. We legden de vragen voor aan de ministeries van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) en Economische Zaken en Klimaat (EZK).

"Door de voorgenomen aanpassingen aan de ISDE-subsidie dreigt de subsidie-intensiteit voor all-electric warmtepompen tot 18 procent te zakken. En dat terwijl we achterlopen op het overheidsbeleid zoals vastgelegd in de Klimaatwet." Dat stelt Andries van Wijhe van DeWarmte die hier tekst en uitleg geeft.

De Europese Commissie (EC) wil fabrikanten van gasketels mogelijk verplichten om een deel van hun verkopen uit warmtepompen te laten bestaan. Dit meldt ENTRA. De verplichting is onderdeel van EC-plannen die de uitrol van warmtepompen moeten versnellen. De Vereniging voor Duurzame Warmte verwacht dat de impact voor Nederlandse ketelfabrikanten gering is, omdat zij al significante aantallen warmtepompen leveren.

De warmtepomp heeft volgens de Belgische professor Wim Thiery alle kenmerken om de sleuteltechnologie te worden om de aardeopwarming te stoppen. Maar er moeten nog wel wat hobbels genomen worden, zoals op het gebied van prijzen. "Lukt dat, dan ontstaat er in Europa een enorme markt voor warmtepompen en kan de ontwikkelde technologie wereldwijd worden ingezet."

Als een zwaardere stroomaansluiting niet mogelijk is, hoeft dit in veel woningen geen belemmering te zijn om op een hybride warmtepomp over te stappen. Dat stelt Mark Harbers, voorzitter van Techniek Nederland. Slimmer omgaan met de bestaande aansluitingen ziet hij wel als voorwaarde. "Is daaraan voldaan, dan hoeft de verduurzaming van woningen niet stil te vallen door problemen op het elektriciteitsnet."

Het verhogen van de verkoop van warmtepompen naar 4 miljoen per jaar in 2030 is onderdeel van een energieplan van de Europese Commissie dat op 22 april werd gepubliceerd. Dit moet worden gerealiseerd door een btw-verlaging op warmtepompen en door de prijsverhouding tussen elektriciteit en gas ten gunste van elektriciteit aan te passen, zo meldt de Europese warmtepomporganisatie EHPA.

Je levert een mooie warmtepomp op. De installatie draait stil, de COP is netjes, de klant is tevreden bij de oplevering. Er is geïnvesteerd in een goed systeem, er is samen nagedacht over comfort en instellingen. Een paar maanden later krijg je een mail of een telefoontje: de energierekening valt tegen. De klant vraagt zich af waarom hij zoveel moeite heeft gedaan als de besparing zo laag lijkt. Jij weet dat de installatie goed is. Maar ergens tussen techniek en energierekening gaat het mis. Heel vaak is dat bij het energiecontract.

Zowel bij nieuwbouw van appartementengebouwen als bij grondige renovatieprojecten vormt verduurzaming steeds vaker een knelpunt. De ambitie is duidelijk: overstappen naar een all-electric warmtepompsysteem. In de praktijk blijkt dat echter in steeds meer regio's niet haalbaar door netcongestie. Niet alleen in woningbouw, maar ook bij verduurzaming van hotels, scholen en publieke gebouwen vraagt dit om een andere benadering. En die ontstaat bij voorkeur al in de vroege ontwerpfase.